وبگاه دانشجویان دامپزشکی شیراز

انستیتو پاستور ایران در سال 1299 تأسیس گردید. سه سال پس از آن فرزند یکی از سفرای مقیم تهران مورد گزش سگی مشکوک به هاری قرار می گیرد. در آن زمان امکانات کافی (واکسن و سرم) جهت درمان ضد هاری در کشور وجود نداشت. بنابراین والدین فرد هار گزیده تصمیم به انتقال وی به کشور دیگری می گیرند. این واقعه منجر به تصمیم گیری در مورد تأسیس واحد ضد هاری در اانستیتو پاستور ایران گردید.

در سال 1304 دکتر ابوالقاسم بهرامی سویه مورد مصرف در تهیه واکسن هاری را با خود از پاریس به تهران آورد و از آن به بعد واکسن کلاسیک ضد هاری پاستور به جهت درمان افراد هار گزیده تولید شد.

در سال 1328 در گزارشی توسط دکتر محمد قدسی اذعان گردید که روش درمان ضد هاری کلاسیک موجود که رایج است به اندازه کافی به ویژه در مورد افراد گرگ گزیده که جراحات سخت دارند کفایت ندارد. در سال 1329 کمیته کارشناسان هاری سازمان جهانی بهداشت استفاده توأم از واکسن و سرم را در چنین مواردی پیشنهاد نمود. برنامه ای دقیق و منظم جهت انجام آزمون های کلینیکی به جهت ارزیابی این سیستم درمانی توسط کمیته کارشناسان هاری تدوین گردید و در این راستا انجام عملی آن به عهده انستیتو پاستور ایران واگذار شد.

در خلال تابستان 1333، واقعه استثنائی رخ داد و این درست همان نقطه نظر مطلوب و دلخواه محققان بخش هاری انستیتو پاستور بود که از فرصت رخ داده جهت اجرای سیستم درمانی نوین (درمان توأم واکسن و سرم) بهره جویند. تعداد افراد هار گزیده در این واقعه 29 نفر بود که اکثریت آنها از ناحیه سر و صورت توسط یک گرگ هار مجروح شده بودند. پروتوکل درمانی ارائه شده توسط سازمان جهانی بهداشت یعنی استفاده توأم از واکسن و سرم در مورد این مجروحین بکار گرفته شد. نتایج بدست آمده از این آزمون کلینیکی به حدی جامع و امیدوار کننده بود که ارائه گزارش آن توسط مرحوم دکتر بالتازار و مرحوم دکتر بهمنیار به مقامات سازمان بهداشت جهانی سبب گردید که روش فوق را بهترین روش موجود به جهت محافظت افراد هار گزیده توصیه نمایند.

در سال 1349 اولین سری واکسن کشت سلولی تهیه شده بر روی سلول دیپلوئید انسانی توسط کوپروفسکی و ویکتور در انستیتو ویستار فیلادلفیا، آمریکا تهیه گردید. در آن موقع سازمان جهانی بهداشت با توجه به سوابق قبلی، اجرای آزمون کلینیکی و ارزیابی واکسن HDCV  را به بخش هاری انستیتو پاستور واگذار نمود. نتایج بدست آمده از اجرای آزمون فوق بسیار عالی بود. پروتوکل درمانی به جهت واکسیناسیون افراد هار گزیده 6 نوبت واکسیناسیون در روزهای 90،30،14،7،3،0 تعیین گردید که درمان کامل بر علیه بیماری هاری محسوب می گردد.

مطلوب بودن پروتکل درمانی فوق و کفایت آن در خلال سال های گذشته به خوبی نمایان است.     (به پاس تلاش های ارزشمند انجام شده در جهت ارتقاء سلامت افراد هار گزیده، بخش هاری انستیتو پاستور ایران توسط سازمان جهانی بهداشت به عنوان مرکز همکاری با آن سازمان به لحاظ  تحقیقات و رفرانس انتخاب گردید.)

فعالیت های روتین بخش هاری :

1 -  - تشخیص موارد مشکوک به هاری در نمونه های ارسالی    

در بیشتر نواحی دنیا هنوز هم تشخیص بیماری هاری بر اساس علائم بالینی در انسان و حیوان انجام می شود. تشخیص آزمایشگاهی بیماری هاری با استفاده از بافت ها و برخی ترشحات چون بزاق و اشک چشم مبتلایان انجام می گیرد، ولی باید به خاطر داشت مهمترین بافت جهت تشخیص، بافت های عصبی و به ویژه مغز می باشد. استفاده از هر یک از بافت ها بستگی به روش ها و تکنیک های تشخیصی و توانائی لابراتوار و همچنین زمان اخذ نمونه ( قبل و بعد از مرگ) از مبتلایان دارد. بخش تحقیقات و مرکز رفرانس هاری WHO  به دو صورت نمونه های مغزی را از سراسر نقاط  کشور دریافت می کند:

         الف) دریافت نمونه سر کامل مشکوک به هاری   

         ب) دریافت نمونه بافت مغز توسط کیت مخصوص ارسال نمونه هاری

نمونه های دریافتی به طرق فوق توسط روش پادتن درخشان (Fluorescent Antibody Technique )  که روش استاندارد و طلائی تشخیص هاری می باشد بررسی می شوند.  سایر روش های تشخیصی دیگر نیز در موارد خاص به کار گرفته می شوند که عبارتند از:

الف) تکنیک تلقیح به موشهای آزمایشگاهی (MIT)

 ب) آزمون تلقیح به سلول های حساس با استفاده از تکنیک کشت سلولی (RTCIT)  

 ج) آزمون واکنش زنجیره ای پلیمراز 

محل انجام روشهای تشخیصی در بخش تحقیقات و مرکز رفرانس هاری WHO  در تهران می باشد منتهی باید خاطر نشان شد که چهار استان شمالی کشور شامل گیلان، اردبیل، مازندران و گلستان نمونه های مشکوک را به لابراتوار تشخیص هاری در شهرستان آمل که زیر نظر مرکز تهران فعالیت می نماید ارسال می دارند.

2- سرولوژی  

·         تعیین عیار و توانائی سرم های ضد  هاری  تهیه  شده به  منظور درمان افراد هار گزیده  تهیه  شده  از خارج و  یا       تهیه شده  توسط   سازمان  انتقال   خون  ایران  با  استفاده  از آزمون سریع  ممانعت از تشکیل کانون های  درخشان
(Rapid Fluorescent Focus Inhibition Test (RFFIT .

·         ارزیابی و تیتراژ پادتن  ضد هاری در سرم افراد در  معرض  خطر واکسینه  شده  بر علیه  هاری  توسط  روش های
RFFIT و ELISA .

3- کشت سلولی

·         استفاده از رده های سلولی مختلف با توجه به ویزگی ویروس هاری که ویروس عصب دوست می باشد شامل:
 BHK-VERO-BSR-Neuroblastoma-CER-L929-BHKS

·         استفاده از رده های سلولی BHK و BSR جهت عیارسنجی پادتن ها توسط آزمون RFFIT 

·         تشخیص سریع موارد هاری با استفاده از تکنیک LAB-TEK  و سلول نوروبلاستومای موش.

·         تهیة ویروس با استفاده از رده های سلولی BHK و BSR .

4- کنترل کیفی واکسن های هاری

·         واکسن های هاری انسانی: تمامی واکسن مورد نیاز از نوع انسانی از خارج تهیه می گردد و هر سری از نمونه های وارداتی  به  لحاظ توانمندی و بی زیانی توسط روش استاندارد و توصیه شده توسط WHO به نام NIH و با استفاده از موش های آزمایشگاهی ارزیابی می گردند.

·         واکسن های هاری دامی: بخشی از نیاز کشور به این فرآورده توسط بخش تولید واکسن های ویروسی مجتمع تحقیقاتی تولیدی انستیتو پاستور واقع در کرج تهیه می گردد و مابقی نیز از خارج وارد می شود. انجام آزمون های کنترل کیفی همانند نمونه واکسن های انسانی با استفاده از روش NIH صورت می گیرد.

5- فعالیت های تولیدی

·         تهیه سوش های ویروس هاری استاندارد.

·         تهیه پادتن برعلیه نوکلئوکپسید ویروس هاری و کونژوگه نمودن آن با FITC جهت مصارف تشخیصی سرولوژی و تحقیقاتی.

·         تهیه انواع محیط های کشت سلولی و بافرهای مختلف و ملزومات مورد نیاز کشت سلول .

6- استفاده از تکنیک های مولکولی

به منظور انجام فعالیت های تشخیصی و تحقیقی از روش های مختلف مولکولی چون PCR و RT-PCR  و همچنین به منظور تایپینگ واریته های مختلف ویروس از تکنیک RFLP استفاده می شود.

برای مطالعه بیوگرافی اعضای بخش هاری به لینک زیر بروید :

http://www.pasteur.ac.ir/researchDepartment/Rabies/FRabies/member.htm